Ông trùm buôn xe sang nói về “bài toán thời điểm” khi cân nhắc vào hệ thống VinFast
(Banker.vn) Lãnh đạo Haxaco phân tích đà tăng trưởng của VinFast và lý giải vì sao “thời điểm” trở thành yếu tố then chốt trong kế hoạch mở rộng hệ thống.
Haxaco tìm hướng rẽ mới
Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên cuối tháng 2, bên cạnh việc nhìn lại kết quả kinh doanh năm 2025 chưa đạt kế hoạch, ban lãnh đạo Công ty CP Dịch vụ Ô tô Hàng Xanh (Haxaco – HAX) cũng đã dành nhiều thời gian phân tích diễn biến mới của thị trường, đặc biệt là sự gia tăng thị phần của VinFast. Trong bối cảnh biên lợi nhuận ngành phân phối ô tô chịu áp lực, những thay đổi trong cấu trúc thị trường được xem là cơ sở để doanh nghiệp cân nhắc các bước đi chiến lược tiếp theo.
margin: 15px auto;" />Năm 2025 khép lại với kết quả kém khả quan đối với Haxaco. Lợi nhuận trước thuế chỉ đạt 56 tỷ đồng, thấp hơn nhiều so với kế hoạch 260 tỷ đồng trình cổ đông đầu năm. Lợi nhuận sau thuế thuộc về cổ đông công ty mẹ còn xấp xỉ 6 tỷ đồng – mức thấp nhất trong khoảng 10 năm trở lại đây.
Theo Chủ tịch HĐQT Đỗ Tiến Dũng, thị trường ô tô năm qua rơi vào tình trạng cung vượt cầu kéo dài. Các hãng và đại lý buộc phải liên tục điều chỉnh giá bán, gia tăng khuyến mãi để kích cầu, nhưng đổi lại là biên lợi nhuận ngày càng co hẹp. Người mua xe cũng trở nên thận trọng hơn, cân nhắc kỹ chi phí lăn bánh, chi phí sử dụng và khả năng giữ giá trước khi quyết định xuống tiền.
Trong bối cảnh đó, mảng phân phối truyền thống của Haxaco gồm Mercedes-Benz và thương hiệu MG không thể hoàn thành chỉ tiêu lợi nhuận. Điều này đặt ra yêu cầu phải tìm kiếm một động lực tăng trưởng mới, thay vì chỉ bám vào cấu trúc sản phẩm cũ.
Cú hích từ đà tăng trưởng của VinFast
Theo số liệu được công bố tại đại hội, tổng dung lượng thị trường ô tô Việt Nam năm 2025 vào khoảng 600.000 xe. Riêng VinFast tiêu thụ khoảng 175.000 xe, tương đương gần 30% thị phần, vượt qua các thương hiệu lâu năm như Toyota, Hyundai Thành Công hay Honda.
Ông Đỗ Tiến Dũng thừa nhận con số này khiến ngay cả người trong ngành cũng phải “giật mình”. Chỉ trong vòng một năm, doanh số của VinFast đã tăng từ khoảng 87.000 xe năm 2024 lên gần gấp đôi trong năm 2025, bỏ xa mức tiêu thụ của Toyota (khoảng 71.000 xe), Ford (trên 50.000 xe) hay Hyundai (hơn 40.000 xe).
Theo kế hoạch năm 2026, VinFast đặt mục tiêu bán ra 275.000–300.000 xe. Ban lãnh đạo Haxaco đánh giá mục tiêu này có cơ sở, đặc biệt khi hãng tiếp tục duy trì các chính sách thúc đẩy bán hàng trong những tháng đầu năm.
Chính tốc độ tăng trưởng này là một trong hai lý do quan trọng để Haxaco trình cổ đông phương án nhận chuyển nhượng từ 65% đến 85% vốn tại CTCP Tập đoàn Tương Lai Việt (VFG) – đơn vị đang sở hữu và vận hành một chuỗi đại lý VinFast trên toàn quốc.
Lý do thứ hai đến từ thực tiễn vận hành tại An Thái – công ty thành viên do Haxaco gián tiếp nắm giữ. Đơn vị này hiện là đại lý kinh doanh và dịch vụ VinFast quy mô lớn tại phía Nam. Năm 2025, An Thái bán được 977 xe, ghi nhận hơn 20.000 lượt sửa chữa, đạt doanh thu 450 tỷ đồng từ bán xe và 79 tỷ đồng từ dịch vụ. Lợi nhuận trước thuế của mảng bán xe đạt 16,3 tỷ đồng (bao gồm thưởng doanh số), còn mảng dịch vụ đạt 16,5 tỷ đồng.
Theo ông Dũng, điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở số lượng xe bán ra, mà ở khả năng tạo lợi nhuận ổn định từ dịch vụ hậu mãi. Trong khi doanh số bán xe phụ thuộc nhiều vào chính sách thưởng và thị trường, thì hoạt động dịch vụ mang tính bền vững hơn.
Mua để đi nhanh và đặt cược vào dịch vụ
Thay vì tự mở đại lý mới, Haxaco lựa chọn phương án mua lại VFG. Lý do, theo lãnh đạo doanh nghiệp, nằm ở yếu tố thời gian. Nếu bắt đầu từ con số 0, doanh nghiệp cần ít nhất một năm để tìm mặt bằng, hoàn thiện pháp lý, xây dựng cơ sở vật chất và chờ phê duyệt từ hãng.
Trong khi đó, VFG đã có sẵn 9 đại lý đang hoạt động, 3 đại lý đang xây dựng và 4 điểm được chấp thuận chủ trương. Các đại lý đều đạt chuẩn 3S mới của VinFast, diện tích từ 3.000–10.000 m², mặt tiền rộng và xưởng dịch vụ quy mô lớn. Đơn vị này cũng nằm trong nhóm 12 nhà phân phối chính thức mảng xe đã qua sử dụng của VinFast.
Về kết quả tài chính, VFG có vốn điều lệ 150 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế năm 2025 đạt khoảng 45 tỷ đồng. Kế hoạch năm 2026 đặt mục tiêu lợi nhuận 120 tỷ đồng với 10 đại lý, trong đó phần lớn đến từ bán xe.
Tuy nhiên, sau khi tiếp quản, Haxaco dự kiến điều chỉnh trọng tâm: giữ nguyên kế hoạch kinh doanh xe nhưng nâng mạnh mục tiêu lợi nhuận dịch vụ lên khoảng 84 tỷ đồng, tương đương trung bình 8 tỷ đồng mỗi đại lý – vẫn thấp hơn mức đạt được tại An Thái.
Ban lãnh đạo Haxaco cho rằng đây là dư địa còn rất lớn. Thực tế, nhiều xưởng dịch vụ VinFast hiện trong tình trạng quá tải, thiếu nhân sự và cơ sở vật chất. Với kinh nghiệm nhiều năm vận hành hệ thống Mercedes-Benz và MG, cùng đội ngũ kỹ thuật viên lành nghề, doanh nghiệp tin có thể cải thiện hiệu quả mảng hậu mãi sau sáp nhập.
Lãnh đạo công ty cũng cho biết thương vụ này nhận được sự ủng hộ từ phía Vingroup. Trước khi đi đến quyết định, ông Đỗ Tiến Dũng đã có buổi trao đổi trực tiếp với Chủ tịch Phạm Nhật Vượng về định hướng hợp tác.
Dù vậy, Haxaco không xem xe điện là sự thay thế hoàn toàn xe xăng trong ngắn hạn. Theo quan điểm của ban lãnh đạo, thị trường đang bước vào giai đoạn chuyển dịch, đặc biệt tại Hà Nội và TP.HCM, nơi xu hướng giao thông xanh được thúc đẩy mạnh. Xe điện sẽ là một cấu phần ngày càng lớn trong danh mục sản phẩm, nhưng không loại trừ hoàn toàn các phân khúc truyền thống.
Sau một năm lợi nhuận lao dốc, Haxaco đang đặt cược vào sự chuyển động của thị trường và năng lực dịch vụ của chính mình. Thương vụ VFG, nếu hoàn tất, không chỉ mở rộng quy mô hệ thống mà còn đánh dấu bước dịch chuyển chiến lược của doanh nghiệp phân phối xe lâu năm này sang một chu kỳ tăng trưởng mới, nơi dịch vụ hậu mãi được đặt ở vị trí trung tâm.

