Vì sao khối ngoại liên tục rút vốn khỏi thị trường chứng khoán Việt Nam?

23/03/2026 - 10:293 phút đọc

(Banker.vn) Trong vòng 5 năm qua, khối ngoại đã rút ròng tổng giá trị khoảng 12 tỷ USD, tương đương gần 15% quy mô thị trường chứng khoán.

Phát biểu tại một hội nghị về thị trường vốn gần đây, ông Lê Anh Tuấn – đại diện Dragon Capital cho rằng việc khối ngoại bán ròng trong năm 2025 là diễn biến không tích cực, nhưng cần được nhìn trong bối cảnh dài hạn của dòng vốn toàn cầu. Theo ông, trong vòng 5 năm qua, tổng giá trị rút ròng khoảng 12 tỷ USD, tương đương gần 15% quy mô thị trường, cho thấy đây không phải là vấn đề riêng của Việt Nam mà phản ánh sự dịch chuyển rộng hơn của dòng tiền quốc tế.

margin: 15px auto;" />

Dù vậy, điểm đáng chú ý là thị trường trong nước vẫn hấp thụ được lượng vốn rút ra, giúp duy trì thanh khoản và tránh các cú sốc lớn. Điều này cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của dòng tiền nội trong việc cân bằng thị trường.

Phân tích sâu hơn, ông Tuấn chỉ ra ba nguyên nhân chính khiến khối ngoại rút vốn trong thời gian qua.

Thứ nhất là yếu tố địa chính trị. Những biến động liên quan đến chính sách thương mại toàn cầu, đặc biệt là các động thái áp thuế từ Mỹ, đã ảnh hưởng đến đánh giá của nhà đầu tư về vị thế cạnh tranh của Việt Nam trong ngắn hạn. Khi rủi ro gia tăng, dòng vốn có xu hướng thu hẹp tỷ trọng tại các thị trường đang phát triển.

Thứ hai là môi trường tài chính quốc tế thay đổi. Đồng USD mạnh lên cùng với việc lãi suất tại Mỹ duy trì ở mức cao đã tạo ra lực hút vốn quay trở lại các thị trường phát triển. Trong bối cảnh chi phí vốn toàn cầu tăng, dòng tiền có xu hướng ưu tiên các tài sản an toàn hơn, khiến các thị trường như Việt Nam chịu áp lực rút vốn.

Thứ ba là sự dịch chuyển theo xu hướng đầu tư mới. Trong những năm gần đây, dòng vốn quốc tế có xu hướng tập trung vào các lĩnh vực công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), tại các thị trường như Hàn Quốc hay Đài Loan (Trung Quốc). Trong khi đó, cấu trúc nền kinh tế Việt Nam vẫn mang tính truyền thống, chưa có nhiều doanh nghiệp quy mô lớn trong lĩnh vực công nghệ cao để thu hút dòng tiền này.

Ngoài ba yếu tố trên, một nguyên nhân mang tính kỹ thuật cũng được nhắc tới là quá trình chuyển dịch phân loại thị trường. Khi Việt Nam dần rời khỏi nhóm cận biên để hướng tới thị trường mới nổi, một số quỹ đầu tư theo chỉ số cận biên buộc phải rút vốn, tạo ra áp lực bán trong ngắn hạn.

Tuy nhiên, theo đánh giá của chuyên gia, đây chỉ là giai đoạn chuyển tiếp. Việc nâng hạng thị trường được kỳ vọng sẽ mở ra dư địa thu hút dòng vốn mới, đặc biệt từ các quỹ đầu tư quy mô lớn. Dự báo trong 12 tháng tới, dòng vốn ngoại có thể quay trở lại với giá trị từ 2–5 tỷ USD nếu các điều kiện thuận lợi được duy trì.

Cùng quan điểm, Giám đốc Thị trường Nước ngoài tại Công ty Chứng khoán SSI cho biết nhiều định chế tài chính quốc tế như Morgan Stanley, UBS hay Barclays đang gia tăng quan tâm đến thị trường Việt Nam. Không chỉ dòng vốn thụ động từ các quỹ ETF, dòng tiền chủ động từ các tổ chức toàn cầu cũng được kỳ vọng sẽ gia tăng khi các rào cản thị trường dần được tháo gỡ.

Một yếu tố then chốt khác được nhấn mạnh là tính minh bạch và công bằng của thị trường. Khi môi trường đầu tư được cải thiện, nhà đầu tư nước ngoài có xu hướng gia tăng tỷ trọng và gắn bó dài hạn hơn. Các chính sách như nới room ngoại, đơn giản hóa thủ tục và nâng cao chuẩn mực công bố thông tin được xem là nền tảng để thu hút dòng vốn bền vững.

Dữ liệu thị trường cũng cho thấy tín hiệu tích cực. Giá trị giao dịch của khối ngoại đã tăng khoảng 50%, trong khi tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư tổ chức đang dần cải thiện, từ 8% lên 13% và có thể đạt tối thiểu 20% trong vòng hai năm tới.