Xuất khẩu dệt may, da giày năm 2026: Giữ vững thị trường chủ lực

Giữ nhịp tại thị trường lớn

Bức tranh xuất khẩu dệt may năm 2026 được dự báo không còn nhiều gam màu sáng như giai đoạn trước, dù nhu cầu thế giới vẫn duy trì xu hướng tăng. Điểm đáng chú ý nằm ở tốc độ phục hồi đang chậm lại khiến dư địa mở rộng đơn hàng không còn dồi dào như những năm hậu đại dịch.

Theo nhận định từ các doanh nghiệp trong ngành, tổng cầu dệt may toàn cầu vẫn đi lên nhưng tăng trưởng chỉ ở mức khiêm tốn. Dự báo cho thấy nhu cầu năm 2026 tăng khoảng 3%, thấp hơn đáng kể so với mức tăng khoảng 6% của năm 2025. Khi quy mô thị trường không còn mở rộng nhanh, cạnh tranh giữa các quốc gia xuất khẩu chuyển sang giai đoạn giành thị phần thay vì cùng tăng trưởng.

margin: 15px auto;" />

Trong cơ cấu thị trường xuất khẩu, Mỹ tiếp tục là điểm tựa lớn nhất của dệt may Việt Nam. Tỷ trọng xuất khẩu sang thị trường này duy trì trên 37% tổng kim ngạch toàn ngành, thậm chí nhiều doanh nghiệp phụ thuộc ở mức cao hơn. Tuy nhiên, chính sách thuế và áp lực chi tiêu tại Mỹ đang khiến các nhà bán lẻ thận trọng hơn trong đặt hàng, kéo theo yêu cầu giảm giá và chia sẻ chi phí với nhà cung ứng.

Khi sức mua tại Mỹ có dấu hiệu chững lại, dòng chảy hàng hóa toàn cầu bắt đầu dịch chuyển. Nhiều quốc gia xuất khẩu lớn tăng cường thâm nhập các thị trường truyền thống như Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản và Hàn Quốc. Điều này khiến những thị trường vốn được xem là ổn định trở thành khu vực cạnh tranh gay gắt hơn bao giờ hết.

Tại EU, doanh nghiệp Việt Nam chịu sức ép từ cả hai phía. Bangladesh vẫn duy trì lợi thế thuế suất ưu đãi, trong khi Trung Quốc đẩy mạnh xuất khẩu sang châu Âu khi gặp khó tại Mỹ.

Nhật Bản tiếp tục là thị trường ổn định với quy mô nhập khẩu dệt may khoảng 17 - 20 tỷ USD mỗi năm. Tuy nhiên, đặc điểm của thị trường này là tăng trưởng chậm, yêu cầu cao và ít biến động, nên khó kỳ vọng sự bứt phá lớn về kim ngạch. Trong khi đó, Hàn Quốc vẫn đối mặt những yếu tố bất ổn kinh tế và địa chính trị, khiến nhu cầu tiêu dùng thời trang chưa phục hồi rõ nét.

Những thay đổi của thị trường nhanh chóng phản ánh vào hoạt động sản xuất. Thời gian xác nhận đơn hàng ngày càng rút ngắn và giá vẫn là bài toán khó. Dẫu vậy, ngành dệt may Việt Nam vẫn có nền tảng vững chắc nhờ vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Việc đầu tư chuyển đổi số, cải thiện năng suất và nâng cao năng lực quản trị đang trở thành hướng đi quan trọng giúp doanh nghiệp duy trì sự hiện diện tại các thị trường xuất khẩu chủ lực trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt.

Mở rộng thị trường và tái cân bằng

So với dệt may, ngành da giày bước vào năm 2026 với nền tảng ổn định hơn nhờ kết quả tăng trưởng tích cực của năm trước. Dù thị trường thế giới phục hồi chưa đồng đều và chi phí sản xuất gia tăng, ngành vẫn giữ được vai trò là một trong những trụ cột xuất khẩu của nền kinh tế.

Năm 2025 ghi nhận nhiều tín hiệu khả quan khi kim ngạch xuất khẩu da giày và túi xách tăng mạnh vào những tháng cuối năm, giúp cán cân thương mại duy trì mức xuất siêu cao. Điều này cho thấy năng lực sản xuất và độ tin cậy của doanh nghiệp Việt Nam vẫn được các đối tác quốc tế đánh giá tích cực.

Về thị trường, cấu trúc xuất khẩu năm 2026 dự kiến tiếp tục xoay quanh các thị trường truyền thống nhưng với sự phân bổ linh hoạt hơn. Hoa Kỳ vẫn là thị trường lớn nhất với kim ngạch vượt 11 tỷ USD, đóng vai trò đầu tàu tiêu thụ sản phẩm giày dép Việt Nam. EU giữ vị trí thứ hai với gần 6,9 tỷ USD và đồng thời là thị trường có yêu cầu cao nhất về tiêu chuẩn môi trường, lao động và trách nhiệm xã hội.

Một điểm đáng chú ý là vai trò ngày càng quan trọng của các trung tâm logistics tại châu Âu như Hà Lan, Bỉ và Đức. Đây không chỉ là thị trường tiêu dùng mà còn là cửa ngõ phân phối hàng hóa sang toàn khu vực, cho thấy chuỗi cung ứng da giày Việt Nam đang gắn sâu hơn với hệ thống thương mại toàn cầu.

Song song với đó, các thị trường thuộc khối Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) tiếp tục mở ra không gian tăng trưởng mới. Nhật Bản, Canada, Mexico và Australia đang trở thành những điểm đến quan trọng, góp phần đa dạng hóa thị trường và giảm phụ thuộc vào một vài đối tác lớn. Việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do đang dần trở thành lợi thế cạnh tranh quan trọng của ngành.

Một xu hướng đáng chú ý khác là sự chuyển dịch từ mô hình gia công sang nâng cao giá trị gia tăng. Các doanh nghiệp trong nước tuy quy mô nhỏ hơn khu vực FDI nhưng lại ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao, phản ánh nỗ lực mở rộng thị phần và cải thiện năng lực sản xuất.

Tuy nhiên, ngành da giày vẫn đối mặt nhiều thách thức mang tính dài hạn. Cạnh tranh giá từ hàng nhập khẩu, đặc biệt từ Trung Quốc, vẫn tạo sức ép lớn. Đồng thời, các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc, sản xuất xanh và tiêu chuẩn môi trường ngày càng nghiêm ngặt buộc doanh nghiệp phải đầu tư nhiều hơn cho công nghệ và quản trị.

Để đạt mục tiêu xuất khẩu năm 2026, ngành da giày được khuyến nghị cần đồng thời tháo gỡ nhiều điểm nghẽn như nâng tỷ lệ nội địa hóa, phát triển công nghiệp phụ trợ và hoàn thiện chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế. Chuyển sang mô hình sản xuất bền vững vì thế không còn là lựa chọn mà đã trở thành điều kiện bắt buộc để duy trì thị trường.

Năm 2026 được dự báo sẽ là giai đoạn nhiều thử thách cho cả dệt may và da giày. Các thị trường xuất khẩu chủ lực vẫn đóng vai trò trung tâm, nhưng môi trường thương mại đã thay đổi rõ rệt khi cạnh tranh không còn dựa chủ yếu vào quy mô sản xuất mà chuyển sang năng lực thích ứng và chất lượng chuỗi cung ứng.

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động, lợi thế của doanh nghiệp Việt Nam nằm ở sự linh hoạt, khả năng duy trì uy tín và thích ứng dài hạn. Giữ được thị trường đã khó, nhưng giữ bằng chất lượng, tính bền vững và độ tin cậy mới là nền tảng để xuất khẩu dệt may, da giày năm 2026 tiếp tục đứng vững.

Dệt may và da giày là ngành xuất khẩu chủ lực, việc hai ngành hàng này giữ vững và đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng là một lực đẩy tốt góp phần giúp cả nước đạt mục tiêu 1.000 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu.